Sietse van der Gaast
	Sietse van der Gaast is consultant bij Stratix.

---

15 november 2011 - Moore or less?

Soms zijn er van die trends die je achteraf eigenlijk wel had kunnen zien aankomen, maar die, als je ze voor het eerst ziet, zo revolutionair lijken dat je denkt dat het nooit iets kan worden. Ja, voor een paar rijke lui of nerds misschien, die van gekkigheid niet weten wat ze met hun geld moeten doen, maar niet voor de massa. Toch worden dure en gekke dingen na verloop van tijd goedkoop en normaal, zeker als het om handige uitvindingen gaat. Mijn ouders waren wat dat betreft geen goede voorspellers.

Afstandsbediening: “Wat is het nou voor ’n moeite om even naar de tv te lopen?” Mobiele telefoons: “Misschien alleen iets voor artsen en aannemers.” Navigatiesystemen: “Daar zijn toch stratenboeken voor?” Inmiddels maken echter ook mijn ouders veelvuldig gebruik van afstandsbedieningen, mobiele telefoons, navigatiesystemen en internet. Het is maar de vraag of wij nu betere voorspellers zijn dan onze ouders indertijd. Achteraf gezien zijn trends vaak wel te herkennen, maar het blijft lastig om van tevoren in te schatten welke kant het op zal gaan met de technologische ontwikkelingen in de toekomst.

Miniaturisatie
Vaak is het slim om rekening te houden met de mogelijkheden van miniaturisatie, waardoor fabrikanten op termijn veel ruimte en kosten kunnen besparen. Dat begint al bij de product­ontwikkeling. Bekend is het verhaal van de eerste cd-speler die Philips demonstreerde onder de werknaam ‘Pinkeltje’. Een aantal noodzakelijke chips voor de signaalprocessing was nog niet in productie. Daarom stond er, onopvallend weggewerkt naast de demo-opstelling, nog een kubieke meter elektronica die later in de speler zelf zou worden wegwerkt.

Een ander voorbeeld heb ik zelf meegemaakt: tijdens mijn studie liep ik stage bij Philips Natlab, waar men bezig was met de ontwikkeling van navigatiesystemen. Er was daar een demonstratieauto met werkende navigatie, maar waarbij de kofferbak vol zat met pc’s en dergelijke. “Dat kun je nooit aan de man brengen!” zei ik, maar de onderzoekers waren overtuigd van hun succes. Ze verwachtten dat de elektronica bij de verdere doorontwikkeling wel teruggebracht kon worden tot het formaat van een autoradio.

Exponentiële groei
Trends zijn al moeilijk te herkennen terwijl ze zich manifesteren, maar het is helemaal lastig om ze door te trekken naar de toekomst. Neem nu de exponentiële groei van het aantal transistors op een chip, zoals beschreven in de wet van Moore. We zien deze ontwikkeling al tientallen jaren, maar toch hadden slechts weinig mensen in de gaten dat de toekomstige telefoons in veel opzichten meer mogelijkheden zouden hebben dan de toenmalige personal computers, afgezien van het ontbrekende toetsenbord. Het groeiende aantal toepassingen heeft geleid tot een exponentiële groei van het dataverkeer: we wisselen steeds vaker, steeds langer, steeds meer en steeds grotere informatiebrokken uit.

Exponentiële groei kunnen we ons lastig voorstellen. Onze geest lijkt gewend aan lineair denken. Probeer maar eens een nauwkeurige schatting te geven van het antwoord op de volgende som. Als de maximum bandbreedte van het gemiddeld afgenomen internetpakket met 30 procent per jaar toeneemt en nu zo’n 8 megabit per seconde bedraagt, hoeveel is dan de gemiddelde maximum bandbreedte over tien jaar? Schrik niet: dat is meer dan 100 megabit per seconde. Voorlopig groeit het aanbod gewoon mee met de vraag. Hoewel DSL binnenkort zo’n beetje aan het einde van zijn technische mogelijkheden zit, kan de capaciteit van coaxkabel volgens optimisten doorgroeien naar zo’n 8 gigabit per seconde. Met glasvezel kunnen we nog veel langer toe.

Bovengrens
Maar houdt het dan nooit op? Ergens moet de groei toch stoppen of afvlakken? Wetenschappers beweren dat de menselijke zintuigen bij elkaar niet meer dan zo’n 10 tot 12 megabit per seconde kunnen verwerken. Waarom zouden we dan die enorme hoeveelheden data nodig hebben? Eén van de mogelijke antwoorden is dat we die inderdaad niet nodig hebben, maar wel gebruiken. Je ziet het nu al: websites die veel meer informatie bevatten dan ik nodig heb, geluid dat op een Dolby-systeem wordt afgespeeld over vijf kanalen terwijl ik maar twee oren heb, en HD-films die worden vertoond op een groot beeldscherm terwijl ik waarschijnlijk ben afgeleid door de iPad…

Dan heb ik het nog niet eens over de invloed van trends als het sneller groeiende upstreamverkeer (rijst de pan uit zodra videotelefonie volwassen wordt) en cloudcomputing (nu je de data niet meer thuis opslaat, ben je constant aan het up- en downloaden). Op een gegeven moment zal de datagroei afvlakken, maar nu is het einde nog lang niet in zicht. Wellicht is het over vijftien jaar heel normaal om urenlang in HD te videochatten met meerdere vrienden terwijl we tegelijkertijd samen naar een film kijken: de virtuele thuisbioscoop. Je kunt zelfs de chips delen door die te versturen naar iemands 3D-printer, die het zout en zetmeel ter plekke synthetiseert. Een raar idee? Nee joh, achteraf lijkt dat heel logisch.

---

Permalink | Trackback | Print | E-mail

---

17-02-2012 - Channel BV breidt portfolio uit door overname Telecommagazine
Channel BV, onder meer uitgever van Connexie Magazine, ChannelConnect en TeleCom Update, heeft Telecommagazine overgenomen. Telecommagazine werd tot op heden uitgegeven door Array Publications BV. Over die uitgever werd eerder deze maand het faillissement uitgesproken.
Lees meer

15-02-2012 Riverbed breidt Steelhead-portfolio uit  
14-02-2012 BT breidt uit in snel opkomende economieën 
14-02-2012 Cisco voorspelt 18-voudige groei mobiel dataverkeer  
13-02-2012 KPN likt zijn wonden 
13-02-2012 VMware en Mitel integreren desktopvirtualisatie in c... 
10-02-2012 Hackers dwingen KPN op de knieën 
Lees meer

WiFi gaat mobiel
5 Adviezen voor smartphones en IT

Cisco Expo 2011 Op 12 april 2011 organiseert Cisco Nederland de Cisco Expo 2011 in de Passenger Terminal in Amsterdam.

14-10-2011 Jerry Boezel nieuwe Managing Director T-Systems Nederla...
30-09-2011 Cisco benoemt Ad Verboven tot CTO Cisco North
20-09-2011 Polycom benoemt Chretien van der Aa tot Country Manager...
18-08-2011 Juniper Networks benoemt Gos Hein van de Wouw tot VP No...
06-07-2011 RAM Mobile Data benoemt André Lotte tot directeur Navar...

21-02-2012 Reset van wachtwoorden kost een slord...
17-02-2012 Informatiebeveiligers treffen het met...
14-02-2012 Wat kunnen producten voor gegevensher...
13-02-2012 Google Apps voldoet niet aan eisen FB...
13-02-2012 Symantec introduceert Backup Exec 201...
10-02-2012 ACTA roept steeds meer verzet op